علت کم شدن شعله اجاق گاز معمولاً به گرفتگی سرشعله یا ژیگلور، خیس بودن مشعل، قرار گرفتن نادرست کلاهک، افت فشار گاز یا تنظیم نبودن شیر و رگلاتور مربوط می‌شود. اگر فقط یکی از شعله‌ها ضعیف شده، احتمالاً مشکل در همان مشعل یا مسیر خروج گاز است؛ اما اگر همه شعله‌ها به‌طور هم‌زمان کم شده‌اند، فشار ورودی گاز، رگلاتور یا تنظیم دستگاه باید بررسی شود.
یک نکته مهم این است که شعله کوچک همیشه به معنی خرابی نیست. شعله در حالت کم باید کوتاه و پایدار باشد؛ مشکل زمانی است که حتی با قرار دادن ولوم روی بیشترین مقدار، شعله همچنان ضعیف باشد، دیر غذا را گرم کند یا به‌راحتی خاموش شود.
چگونه علت کم شدن شعله اجاق گاز را سریع پیدا کنیم؟
قبل از باز کردن اجاق یا دست‌کاری نازل، مشخص کنید مشکل در چند شعله دیده می‌شود. همین بررسی ساده می‌تواند مسیر عیب‌یابی را تا حد زیادی مشخص کند.
| وضعیت شعله | علت احتمالی | اولین بررسی |
|---|---|---|
| فقط یک شعله ضعیف است | گرفتگی سرشعله یا ژیگلور | تمیز کردن همان مشعل |
| همه شعله‌ها ضعیف شده‌اند | افت فشار گاز یا مشکل رگلاتور | بررسی فشار و ورودی گاز |
| مشکل بعد از شست‌وشو ایجاد شده | رطوبت یا مواد شوینده | خشک کردن کامل قطعات |
| شعله در حالت زیاد هم کوچک است | گرفتگی ژیگلور یا ایراد شیر | بررسی تخصصی مسیر گاز |
| شعله کم و هم‌زمان زرد است | احتراق ناقص | بررسی هوا، مشعل و فشار گاز |
| شعله در حالت کم خاموش می‌شود | تنظیم نبودن مینیمم یا ایراد ایمنی | بررسی شیر و سیستم ایمنی |
اگر فقط یک مشعل مشکل دارد، بررسی را از قطعات همان شعله شروع کنید. در مقابل، ضعیف شدن هم‌زمان تمام شعله‌ها معمولاً نشانه یک مشکل مشترک در مسیر ورود یا تنظیم گاز است.
شعله طبیعی اجاق گاز چقدر باید باشد؟
ارتفاع شعله با نوع مشعل و موقعیت ولوم تغییر می‌کند. در حالت زیاد، شعله باید یکنواخت و متناسب با اندازه سرشعله باشد و در حالت کم نیز بدون لرزش شدید یا خاموش شدن، پایدار بماند.
فرق شعله کم طبیعی با شعله ضعیف چیست؟
شعله کم طبیعی برای پخت آرام طراحی شده و با چرخاندن ولوم افزایش پیدا می‌کند. اما شعله ضعیف غیرعادی حتی در بالاترین تنظیم نیز کوچک باقی می‌ماند یا بخشی از سوراخ‌های مشعل اصلاً شعله ندارند.
این وضعیت معمولاً با یکی از این نشانه‌ها همراه است:
- دیر جوش آمدن آب
- طولانی شدن زمان پخت
- خاموش شدن آسان شعله
- روشن نبودن تمام قسمت‌های سرشعله
-
تفاوت محسوس قدرت یک شعله با گذشته.
۷ دلیل کم شدن شعله اجاق گاز
برای عیب‌یابی درست بهتر است از مشکلات ساده و قابل مشاهده شروع کنید و سپس سراغ قطعات داخلی بروید. در بسیاری از موارد، کم شدن شعله بدون تعویض قطعه و فقط با تمیزکاری اصولی برطرف می‌شود.
۱. گرفتگی سوراخ‌های سرشعله
چربی، خرده‌های غذا و مایعاتی که هنگام آشپزی سرریز می‌شوند، به‌مرور سوراخ‌های اطراف مشعل را مسدود می‌کنند. در نتیجه گاز از تمام منافذ به یک اندازه خارج نمی‌شود و شعله ضعیف یا نامنظم خواهد شد.
برای رفع این مشکل، پس از سرد شدن اجاق، کلاهک و سرشعله را بردارید و با آب گرم و شوینده ملایم تمیز کنید. منافذ گرفته را با سوزن بسیار نازک یا سیم ظریف باز کنید.
از خلال دندان چوبی استفاده نکنید؛ ممکن است سر آن داخل سوراخ بشکند و مسیر گاز را بیشتر مسدود کند. همچنین نباید با میخ یا ابزار ضخیم، اندازه منافذ را بزرگ کنید.
اگر گرفتگی‌های مکرر در یکی از مدل‌ها باعث کاهش قدرت شعله شده باشد، هنگام تعمیر گاز اخوان در تهران نیز معمولاً وضعیت پورت‌ها و مسیر خروج گاز همان مشعل جزو بررسی‌های اولیه است.
۲. قرار نگرفتن صحیح کلاهک روی مشعل
یکی از ساده‌ترین علت‌ها، جابه‌جایی کلاهک یا شعله‌پخش‌کن بعد از نظافت است. اگر کلاهک کج باشد یا روی مشعل نامتناسب قرار بگیرد، گاز به‌درستی پخش نمی‌شود.
پس از تمیزکاری:
- هر کلاهک را روی مشعل متناسب با اندازه خودش قرار دهید.
- مطمئن شوید قطعه لق نمی‌زند.
- سطح زیر کلاهک را نیز تمیز کنید.
- کلاهک باید صاف و در مرکز مشعل قرار بگیرد.
گاهی فقط همین اصلاح ساده قدرت شعله را به حالت عادی برمی‌گرداند.
۳. خیس بودن مشعل یا باقی ماندن مواد شوینده
اگر کاهش شعله درست بعد از شستن اجاق ایجاد شده، احتمالاً هنوز آب یا شوینده داخل منافذ مشعل باقی مانده است.
رطوبت می‌تواند مسیر خروج گاز را برای مدتی محدود کند و باعث ضعیف شدن یا نامنظم شدن شعله شود. قطعات را بردارید و کاملاً خشک کنید؛ سپس دوباره در محل صحیح نصب کنید.
برای خشک کردن از شعله مستقیم استفاده نکنید. یک دستمال خشک و جریان هوای معمولی کافی است.
۴. گرفتگی ژیگلور اجاق گاز
ژیگلور یا نازل قطعه‌ای است که مقدار گاز ورودی به مشعل را کنترل می‌کند. اگر ذرات چربی، گردوغبار یا آلودگی مسیر آن را محدود کنند، حجم گاز ورودی کم می‌شود و شعله حتی در بیشترین تنظیم نیز قدرت کافی ندارد.
اگر فقط یک مشعل ضعیف شده و تمیز کردن سرشعله نتیجه‌ای نداشته است، گرفتگی ژیگلور همان شعله یکی از احتمالات جدی است.
در مدل‌های مختلف، دسترسی به ژیگلور متفاوت است. به همین دلیل، در خدمات تخصصی مثل تعمیر گاز میلان در تهران باید نازل متناسب با ساختار همان مدل بررسی شود و از باز کردن خودسرانه مسیر گاز پرهیز شود.
۵. تنظیم نبودن شعله کم یا شیر مینیمم
گاهی مشکل زمانی مشخص می‌شود که ولوم را روی کم قرار می‌دهید؛ شعله بیش از حد کوچک می‌شود یا خاموش می‌شود، درحالی‌که در حالت زیاد عملکرد طبیعی دارد.
در بعضی اجاق‌ها، میزان شعله کم یا همان مینیمم از طریق شیر کنترل قابل تنظیم است. اگر این تنظیم به‌هم بخورد، دامنه کم و زیاد شدن شعله درست کار نمی‌کند.
این تنظیم باید براساس ساختار شیر و مدل دستگاه انجام شود. برای مثال، در زمان تعمیرات لوازم لتو در تهران تنظیم شعله کم باید متناسب با شیر و نوع گاز همان دستگاه انجام شود، نه با چرخاندن تصادفی پیچ‌های داخلی.
۶. افت فشار گاز یا مشکل رگلاتور
اگر همه شعله‌های اجاق به‌طور هم‌زمان ضعیف شده‌اند، احتمال گرفتگی جداگانه تمام مشعل‌ها کمتر است. در این شرایط باید وضعیت گاز ورودی بررسی شود.
افت فشار می‌تواند به دلایل زیر ایجاد شود:
- کاهش فشار شبکه گاز؛
- نیمه‌باز بودن شیر ورودی؛
- خم یا تحت فشار بودن شلنگ؛
- ایراد رگلاتور؛
- تنظیم نبودن فشار ورودی دستگاه.
ابتدا ببینید سایر وسایل گازسوز خانه نیز افت قدرت دارند یا نه. اگر فقط اجاق گاز مشکل دارد، بررسی تخصصی مسیر ورودی و رگلاتور اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. از باز کردن رگلاتور یا اتصالات گاز برای افزایش فشار خودداری کنید.
۷. تنظیم نبودن دستگاه برای نوع گاز مصرفی
نازل و فشار موردنیاز برای گاز شهری با گاز مایع یا کپسولی یکسان نیست. اگر اجاق برای نوع دیگری از گاز تنظیم شده باشد، شعله می‌تواند بیش از حد کم، زیاد یا نامتعادل شود.
این مورد بیشتر زمانی دیده می‌شود که:
- اجاق تازه نصب شده باشد؛
- دستگاه به محل دیگری منتقل شده باشد؛
- نوع گاز مصرفی تغییر کرده باشد؛
- ژیگلورها قبلاً تعویض شده باشند.
در این شرایط، فقط تمیز کردن نازل کافی نیست و باید سایز ژیگلور، تنظیم فشار و رگلاتور بررسی شوند.
روش تمیز کردن ژیگلور اجاق گاز
تمیز کردن ژیگلور با تمیز کردن سرشعله فرق دارد. چون ژیگلور مستقیماً در مسیر گاز قرار دارد، اگر برای دسترسی به آن نیاز به باز کردن صفحه یا اتصالات دستگاه باشد، بهتر است کار توسط تعمیرکار انجام شود.
برای تمیزکاری اولیه و ایمن، مراحل زیر را انجام دهید:
- تمام ولوم‌ها را ببندید.
- شیر اصلی گاز را قطع کنید.
- صبر کنید دستگاه کاملاً سرد شود.
- شبکه، کلاهک و سرشعله را بردارید.
- ابتدا آلودگی‌های سطحی اطراف محل خروج گاز را پاک کنید.
- سرشعله و منافذ آن را با ابزار باریک و مناسب تمیز کنید.
- قطعات را کاملاً خشک کنید.
- همه اجزا را دقیق در جای خود قرار دهید.
- شیر گاز را باز و قدرت شعله را دوباره بررسی کنید.
اگر برای رسیدن به ژیگلور لازم است اجاق باز شود، بهتر است ادامه ندهید.
هرگز برای بیشتر کردن شعله، سوراخ ژیگلور را با سوزن ضخیم، میخ یا مته گشاد نکنید. تغییر قطر نازل میزان عبور گاز را تغییر می‌دهد و می‌تواند باعث شعله غیرعادی یا عملکرد ناایمن دستگاه شود.
آیا کم بودن شعله به ترموکوپل مربوط است؟
معمولاً نه. ترموکوپل بیشتر در روشن ماندن شعله نقش دارد، نه قدرت آن. اگر شعله اندازه مناسبی دارد اما پس از رها کردن ولوم خاموش می‌شود، موضوع بیشتر با نشانه خرابی ترموکوپل اجاق گاز ارتباط دارد.
در مقابل، اگر شعله روشن و پایدار است ولی قدرت کافی ندارد، ابتدا باید مشعل، ژیگلور، شیر و فشار گاز بررسی شوند.
اگر شعله هم کم باشد و هم زرد بسوزد چه؟
کم بودن و زرد بودن شعله دو علامت متفاوت هستند که ممکن است هم‌زمان دیده شوند. شعله زرد معمولاً نشان‌دهنده مشکل در کیفیت احتراق و نسبت هوا به گاز است، درحالی‌که شعله ضعیف بیشتر به محدود شدن جریان گاز مربوط می‌شود.
اگر علاوه بر کاهش قدرت، تغییر رنگ و دوده نیز مشاهده می‌کنید، بهتر است علت زرد سوختن شعله اجاق گاز نیز بررسی شود؛ زیرا ممکن است مشکل فقط گرفتگی ژیگلور نباشد.
چه زمانی کم شدن شعله نیاز به تعمیرکار دارد؟
تمیز کردن سرشعله، خشک کردن قطعات و بررسی صحیح بودن کلاهک معمولاً توسط کاربر قابل انجام است. اما بعضی نشانه‌ها نشان می‌دهند مشکل در بخش داخلی دستگاه قرار دارد.
در شرایط زیر بهتر است تعمیر تخصصی انجام شود:
- شعله در حالت زیاد هم بسیار کوچک است.
- همه شعله‌ها به‌طور هم‌زمان ضعیف شده‌اند.
- تمیز کردن مشعل هیچ تغییری ایجاد نکرده است.
- فقط یک شعله با وجود تمیز بودن همچنان ضعیف است.
- شعله هم‌زمان زرد یا دودزا شده است.
- مشکل بعد از تغییر نوع گاز یا نصب دستگاه ایجاد شده است.
- احتمال خرابی رگلاتور، شیر یا ژیگلور وجود دارد.
- بوی گاز احساس می‌شود.
در این شرایط، درخواست تعمیر گاز آشپزخانه در تهران می‌تواند از دست‌کاری اشتباه نازل، افزایش نامناسب فشار یا تعویض بی‌دلیل قطعات جلوگیری کند.
جمع‌بندی
مهم‌ترین علت کم شدن شعله اجاق گاز گرفتگی سوراخ‌های مشعل یا ژیگلور، خیس بودن سرشعله، نصب اشتباه کلاهک، تنظیم نبودن شعله مینیمم، افت فشار گاز و مشکل رگلاتور است.
اگر فقط یک شعله ضعیف شده، عیب‌یابی را از سرشعله و ژیگلور همان بخش شروع کنید. اگر همه شعله‌ها هم‌زمان کم شده‌اند، احتمال مشکل در فشار گاز یا مسیر مشترک بیشتر است. تمیزکاری سطحی قابل انجام است، اما باز کردن ژیگلور، تنظیم شیر و رگلاتور یا تغییر اندازه نازل باید توسط فرد متخصص انجام شود.
سوالات متداول
1) چرا شعله اجاق گاز در حالت زیاد هم کم است؟
گرفتگی سرشعله یا ژیگلور، افت فشار گاز، مشکل شیر کنترل و رگلاتور از مهم‌ترین دلایل هستند. اگر تمام شعله‌ها ضعیف شده‌اند، ابتدا فشار و ورودی گاز را بررسی کنید.
2) آیا ژیگلور باعث کم شدن شعله می‌شود؟
بله. مسدود شدن جزئی ژیگلور می‌تواند حجم گاز ورودی به مشعل را کم کند و باعث شود شعله حتی روی بیشترین تنظیم نیز کوچک باقی بماند.
3) چرا بعد از شستن اجاق شعله کم شده است؟
احتمالاً آب یا شوینده در منافذ سرشعله باقی مانده است. قطعات را کاملاً خشک و سپس درست نصب کنید.
4) چرا فقط یکی از شعله‌ها ضعیف شده است؟
این وضعیت بیشتر به گرفتگی سرشعله، ژیگلور یا مشکل همان شیر مربوط است و احتمال افت فشار عمومی گاز کمتر است.
5) آیا کم بودن شعله خطرناک است؟
شعله کوچک به‌تنهایی الزاماً خطرناک نیست؛ اما اگر با بوی گاز، رنگ زرد، دوده، خاموش شدن مکرر یا عملکرد غیرعادی همراه باشد، باید علت آن بررسی شود.
